T.C. ... BAM .... HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: ... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ .... HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : KARAR NO :
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A G E R E K Ç E L İ İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN : ..... (...) ÜYE : ..... (...) ÜYE : ..... (...) KATİP : ..... (...)
İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : ... .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : KARAR NO : KARAR TARİHİ : İSTİNAF BAŞVURU TARİHİ : DAVACI : 1- DAVALI : 1 - DAVA : Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) KARAR TARİHİ : KARAR YAZIM TARİHİ :
Davacı vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmış olmakla dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde gereği görüşülüp düşünüldü: TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davacı vekili beyanlarında; dava dışı sigortalıya ait iş makinasının, davalı taşıyıcı tarafından taşınması sırasında, aracın üst geçide çarpması sonucu araçta hasar meydana geldiğini, davalı tarafın kusuruyla meydana gelen bu hasar neticesinde dava dışı sigortalıya ödeme yapıldığını, yapılan ödemeden davalının sorumlu olduğunu, hasarsız bir şekilde taşıma sonrası teslim edildiğinin ispat külfetinin de davalı taşıyıcı üzerinde olduğunu belirterek 33.682,00 TL alacağın davalıdan tahsilini talep etmiştir. Davalı vekili beyanlarında; söz konusu taşıma işinin davalı tarafından yerine getirildiğini ancak taşıma esnasında davalının kusuru ile herhangi bir hasar oluşturacak olayın meydana gelmediğini, iddia edildiği gibi taşıma esnasında aracın üst gecide çarpılmadığını, iş makinesinin hasarsız bir şekilde dava dışı sigortalıya teslim edildiğini, hasarlı teslim edildiğine ilişkin herhangi bir tutanak tutulmadığını, bu nedenle talep edilen hasar bedelinden de sorumlu olmadıklarını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece, "Sigortalı tarafından taşıma sonrası iş makinesinin kendisine teslimi sırasında hasar gördüğüne dair taraflarca düzenlenmiş bir tutanak bulunmamaktadır. Müddei iddiasını ispatla mükelleftir kuralı uyarınca hasarın taşıma sırasında oluştuğu ispatlanmalıdır. Bu konuda tanıklar dinlenmiş, ... İlçe Emniyet Müdürlüğüne müzekkere yazılarak hasarın oluştuğu iddia edilen ... ... geçiş sırasında köprüde bir hasar meydana gelip gelmediği, köprünün bulunduğu yerde bir kaza olayının olup olmadığı ve varsa kamera kayıtları istenmiştir. Kolluk tutanağında köprü altı beton yüzeyde sürtünmeden kaynaklı çizilme izleri bulunduğu ancak hasarın ne zaman ve ne şekilde olduğunun bilinmediği, çevrede güvenlik kamerasının bulunmadığı bildirilmiştir. ... Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılmış taşımayı gerçekleştiren araç üzerinde davaya konu iş makinesi bulunmaktayken geçiş sağlanması suretiyle keşif yapılmış ve yapılan keşif sonucu taşıma aracının iş makinesi ile birlikte köprüden sürtmeden geçebildiği belirlenmiştir. Geçiş sırasında iş makinesi ile köprü arasında ...cm civarında boşluk kaldığı belirtilmiştir. Davacı taraf bilirkişi raporuna itirazlarında TTK 875.maddesi uyarınca ispat yükünün davalı taşıyıcıda olduğunu ileri sürmüşse de zarardan sorumluluğu düzenleyen 875.maddeden bu sonucu çıkarmak mümkün değildir. İddia edilen hasarın taşıma sırasında meydana gelmiş olduğu ispatlanamadığından" şeklindeki gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir. Karara karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesi ile; aracın hasarsız bir şekilde taşındığını ispat yükünün davalı üzerinde olduğunu, dinlenen tanık beyanından, aracın taşıma sırasında hasarlandığının ve hasar sonrası davalı tarafından servise bırakıldığının sabit olduğunu, hasarsız bir şekilde taşınmak üzere davalıya teslim ettiğini, iş makinesini servisten teslim aldığını, davalının aracı hasarsız bir şekilde davacıya teslim edemediğini, aracın hasarlı olarak yüklenmediğini, hasarlı olarak yüklendi ise buna dair ispatın davalı tarafından yapılması gerektiğini, keşifte büyük bir özen ve dışarıdan yönlendirme ile köprü altından geçtiğini bu nedenle köprüye çarpmadığını, normal bir taşıma sırasında köprüye çarpacağını, raporun hükme esas alınamayacağını, hasarın çarpma neticesinde olduğunu ancak raporda bu hususta bir değerlendirmede olmadığını, tüm bu nedenlerle kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE: Dava, tüm riskler araç sigorta poliçesinden kaynaklanan davacı sigortacı tarafından sigortalısına ödenen bedelin rücusu istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince, yukarıda açıklanan gerekçelerle davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Dava konusu taşıma, yurt içi kara taşıması olup, davalı taşıyıcının sorumluluğu TTK hükümlerine göre belirlenmelidir. TTK'nun "Halefiyet" başlığı altındaki 1472.(eski TTK 1301.) maddesinde; "sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder" hükmüne yer verilmiştir. Davacı taraf, dava dışı sigortalı aracın, ...Sitesinden taşınmak üzere davalı tırı üzerine yüklendiğini, ... Köyü/.../ ... adresine götürüleceğini ancak taşıma sırasında araca zarar gelmesinden dolayı aracın davalı tarafından aynı gün Nilüfer/... da bulunan servis adresine bırakıldığını,araçtaki hasarın taşıma sırasında meydana geldiğini iddia etmiş, davalı taraf ise taşıma işlemlerini doğrulamış ancak, aracın hasarsız olarak dava dışı sigortalıya teslim edildikten sonra, aynı gün dava dışı sigortalının geri çağırması sonucu aracı bıraktığı yerden tekrar geri alarak servise götürdüğünü, taşıma sırasında hasarlanmadığını iddia etmiştir. Somut olayda, sigortalı aracın davalı tarafından taşındığı ve yine davalı tarafından servise bırakıldığı hususunda bir uyuşmazlık yoktur. Uyuşmazlık, araçtaki hasarın taşıma sırasında mı oluştuğu, taşımadan önce mi hasarlı olduğu, dolayısıyla davalının hasardan sorumlu olup olmadığı, ispat yükünün kimin üzerinde olduğu noktasındadır. 6102 sayılı TTK'nın 875. maddesi uyarınca taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından alıcısına teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur. Taşıyanın sorumluluktan kurtulma halleri aynı Yasa'nın 876 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Yine 6102 sayılı TTK'nın "Bildirim" başlıklı 889. maddesinin birinci fıkrasında, eşyanın zıyaı veya hasara uğramış olduğu açıkça görülüyorsa, gönderen veya gönderilenin en geç teslim anına kadar zıyaı veya hasarı bildirmesi aksi halde eşyanın sözleşmeye uygun olarak teslim edildiğinin varsayılacağı, bildirimde ise zararın gerekli açıklıkla belirtilmesi ve nitelendirilmesinin gerekli olduğu, ikinci fıkrasında ise birinci fıkradaki karinenin, zıya veya hasarın açıkça görünmemesi ve eşyanın tesliminden sonra yedi gün içinde bildirilmemesi hâlinde de geçerli olduğu düzenlemiştir. Buna göre gönderen veya gönderilenin, ziya veya hasar halinde taşıyıcıya karşı haklarını kullanabilmesi için emtia teslim alınırken ihtirazi kayıt koyması, kanunda belirtilen süreler içinde ve kanunda belirtilen şekilde bildirimde bulunması gereklidir. (Yargıtay 11 HD 2021/4712 E. 2022/331 K.) Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin yerleşik içtihatlarında kabul edildiği üzere (Yargıtay 11. HD'nin 06.06.2012 tarih 2011/4147 E. 2012/9862 K. sayılı, 30.10.2012 tarih, 2012/1312 E. 2012/16890 K. sayılı, 18.10.2016 tarih, 2015/11530 E. 2016/8203 K. sayılı ilamları) TTK'nın 889. maddesine uygun şekilde hasar ihbarında bulunulmadığı takdirde, eşyanın sözleşmeye uygun olarak teslim edildiği yönünde taşıyıcı lehine bir karine oluşur. Karinenin, aksini ispat külfeti bu durumda alıcıya düşer. Eldeki davada, dava dışı sigortalının taşıtan olduğu, davacı sigortanın, sigortalısının halefi olarak davada yer almakla sigortalısının hak ve yükümlülüklerine tabi olduğu, davacı tarafın dosyaya, dava konusu iş makinesinin taşıma sırasında hasarlandığına ilişkin sigortalının iş makinesi operatörünce düzenlenen imzasız bir tutanak ibraz ettiği, söz konusu tutanağın adi belge vasfında olmakla her zaman düzenlenebileceği, aksi yöndeki ispat yükünün davacı üzerinde olduğu, TTK 889. Maddesine göre süresi içerisinde ihbarda bulunulmadığı, iş makinesinin davalı taşıyıcıya hasarlı olarak teslim edildiğine dair karine oluştuğu, davacı tarafından karinenin aksi yönde dosyaya ispata yarar delil ibraz edemediği, bu itibarla mahkemece davanın reddine karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı kanaatine varılmıştır. Açıklanan nedenlerle, Dairemizce yapılan değerlendirmede; ilk derece mahkemesinin kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddî olay ve hukukî değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, davacı vekilinin istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşıldığından istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın m. 353/1-b-1 hükmü gereğince esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-) Davacı vekilinin ilk derece mahkemesinin yukarıda anılan kararına yönelik istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 427,60 TL istinaf karar ve ilâm harcından davacı tarafından peşin olarak yatırılan 54,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 373,20 TL harcın davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına, 3-) İstinaf eden davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-) İstinaf incelemesi duruşma açılmadan yapıldığından vekâlet ücreti takdirine yer olmadığına, 5-) 6100 sayılı HMK'nın 7035 sayılı Kanun ile değişik 359/4 maddesi uyarınca kararın kesin olması nedeniyle ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 6100 sayılı HMK'nın m. 362/1-a hükmü uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere, oybirliği ile karar verildi.
Başkan Üye Üye Katip