4. Hukuk Dairesi 2012/8104 E. , 2013/11122 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı .... Şti ve diğerleri aleyhine 09/12/2009 gününde verilen dilekçe ile tazminat istenmesi üzerine mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 09/02/2012 günlü kararın Yargıtay’ca incelenmesi davalılar ... AŞ vekili, Dimersan Mermer Ltd. Şti vekili ve Şenka Mermer Ltd. Şti vekili tarafından süresi içinde istenilmekle temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü. 1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalıların aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları reddedilmelidir. 2-Davalı ... (D Mermer) AŞ'nin zamanaşımına ilişkin temyiz itirazına gelince: Dava, haksız fiilden kaynaklanan ürün zararının tazmini istemine ilişkindir. Mahkemece istem kısmen kabul edilmiş; hüküm, davalılar ... (D Mermer) A.Ş. vekili, Dimersan Mermer Ltd. Şti. vekili ve Şenka Mermer Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmiştir. Davacı, maliki bulunduğu taşınmazların bir kısmının üzüm bağı, bir kısmının ise tarla niteliğinde olduğunu, sözkonusu mevkide davalılara ait mermer ocaklarının bulunduğunu, bu ocakların çalışmaları sırasında mermer tozu ve başkaca tozların etkisi ile davacıya ait bağda verimin gittikçe azaldığını, bir kısmının kurumaya yüz tuttuğunu beyanla, oluşan zararın davalılardan tazminini talep etmiştir. Davalılar, zarara kendilerinin sebebiyet vermediğini o güzergahı kullanmadıklarını kaldıki aynı yoldan yöre halkının da yararlandığını beyanla açılan davanın reddini savunmuşlar, davalılardan ... (D Mermer) A.Ş. tarafından, haksız fiilde zamanaşımı süresi 1 yıl olduğundan geriye dönük zarar talep edilemeyeceğine dair zamanaşımı definde de bulunulmuştur. Yerel mahkemece, açılan davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Zamanaşımı, kısaca belirli bir süre içerisinde hakkını talep etmemiş olan alacaklının, artık bu aşamadan sonra alacağını dava yolu ile talep edememesi olarak ifade edilebilir. Haksız fiilden kaynaklanan zararda ise zamanaşımı süresi temel olarak bir yıldır. Davaya konu olayda; davalının zamanaşımı def'ine yönelik savunmasını mahkeme süregelen bir zarar bulunduğu gerekçesiyle reddetmiş ve davacı lehine 2005-2006-2007-2008-2009 yıllarına ait ürün kaybı zararı hesaplanmıştır. Davacı yıllık mahsul zararını talep etmiştir. Bu durumda, zamanaşımı süresi BK. 60. maddeye göre bir yıl olup, davacı ancak talep ve tespite konu bir yıllık zararın tazminini isteyebilir, bu bir yıllık dönem haricindeki geriye dönük mahsul zararı yönünden açılan davanın davalı ... (D Mermer) AŞ yönünden zamanaşımı nedeniyle reddi gerekirken bu durumun gözardı edilmesi doğru bulunmamış ve kararın bozulması gerekmiştir. 3-Davalıların diğer temyiz itirazlarına gelince: a)Müteselsil sorumluluk, birden çok kimsenin, bir borcun veya zararın (tamamının) ödenmesinden, zincirleme olarak ve tek başına sorumlu olması anlamına gelmektedir. Davaya konu olayda; davalıların her birinin işletmekte oldukları mermer ocakları ve araç sayısı ve taşınmazların yakınından geçen yolu kullanma sefer sayılarının farklı olması gerçeği karşısında, davalılara ait mermer ocaklarının talebe konu taşınmazlara mesafeleri ve diğer özellik ve farklılıkları da araştırılarak her bir davalının verebileceği zararın tespiti ile Borçlar Kanunu 42. (6098 sayılı TBK. 50) maddesinden de istifade edilerek her bir davalının vermiş olduğu zararın ayrı ayrı hüküm altına alınması gerekirken davalıların oluşan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmaları usul ve yasaya uygun bulunmamış ve kararın bozulması gerekmiştir. b)Davacıya ait taşınmazlarda ürün zararına neden olan tozlanmanın oluştuğu yolu davalılar dışında başka araçlar ve köylüler de kullandığına göre, takdir edilen tazminattan BK.43. madde gereğince hakkaniyet indirimi yapılması doğru ise de; belirlenen %10'luk oran dosya kapsamına göre azdır, daha üst bir oranda hakkaniyet indirimi yapılmak üzere kararın bozulması gerekmiştir. SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda (2) sayılı bentte gösterilen nedenle davalı ... (D Mermer) AŞ yararına, 3 (a-b) sayılı bentlerde gösterilen nedenlerle davalılar ... (D Mermer) AŞ, Dimersan Mermer Ltd. Şti ve ...yararına BOZULMASINA, davalıların diğer temyiz itirazlarının (1) sayılı bentte gösterilen nedenlerle reddine ve temyiz eden davalılardan peşin alınan harcın istek halinde geri verilmesine 11/06/2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.