T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/458 Esas - 2026/465 TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2024/458 Esas KARAR NO : 2026/465
HAKİM : ... KATİP : ...
DAVACI : ... .... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : ... VEKİLLERİ : Av..... Av. .... DAVA : Tazminat (Taşıma Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 01/07/2024 KARAR TARİHİ : 11/06/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 17/06/2026
Mahkememize açılan Tazminat (Taşıma Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda; DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, müvekkili ... ...'nun asansör bakım ve tamir işi yapmakta olduğunu, davaya konu kaybedilen kargo içerisinde bulunan hidrolik çektirme takımı ve aparatlarını ... .... Elek. San. Tic. Ltd. Şti isimli asansör firmasından ödünç aldığını, müvekkilinin bulunduğu Erzurum İline kargolandığını çektirme takımı ve aparatlarını bir süre işlerinde kullandıktan sonra .... Elek. San. Tic. Ltd. Şti'ye ... Kargo Yurtiçi ve Yurtdışı Taşımacılık A.Ş' ile 22.05.2023 tarihinde .... gönderi numarası ile iki parça 32 Kg şeklinde kargolandığını, dava konusu hidrolik çektirme takımı ve aparatları davacı kargo şirketinin İvedik Şubesinde kaybolduğunu, bu konuda yapılan başvuru üzerine davalı şirket tarafından kayıp durumunun kabul edildiğini, müvekkiline kayıp kargo bedelinin ödenmediğini dava konusu kayıp kargonun içeriğinin hidrolik çektirme takımı ve aparatları olduğu hususu müvekkilinin ödünç almış olduğu şirket ... ... Elek. San. Tic. Ltd. Şti tarafından ilk kargo edilen kilogramın aynı olması, taraflar arasındaki yazışmalar ve tanık anlatımları ile sabit olduğunu Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 25.01.2018 tarih 2016/7146 Esas, 2018/647 Karar sayılı kararınında bu yönde olduğunu, tüm bu nedenlerle, müvekkili ... ... tarafından kargo edilen ve taşıma esnasında zayi olan ürün bedelinin tahsiline ilişkin dava açma zorunluluğu doğmuş olduğunu beyan ederek zayi edilen 30 tonluk hidrolik çektirme takımı ve aparatlarının bedeli olan 105.000,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi, ücreti vekalet ve yargılama giderlerinin tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçinde özetle; davacının Erzurum İli ve civarında asansör bakım ve tamir işi yaptığını, .... Ltd. Şti. isimli asansör firmasından hidrolik çektirme takımı ve apartlarını ödünç aldığını, malzemelerin .... iline gönderildiğini, bir süre ürünleri kullandıktan sonra ..... San. Tic. Ltd. Şti. firmasına geri göndermek üzere müvekkili şirkete teslim ettiğini, kargonun bu aşamada İvedik şubede kaybolduğu iddiasıyla makine bedeli olan 105.000,00 TL'nin tahsili istemiyle açtığı davanın kabul edilmediğini davacının taleplerini kabul anlamına gelmemek kaydıyla süresinde zamanaşımı defiinde bulunduklarını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER : Trabzon Ticaret Sicil Müdürlüğü ve Ortahisar Vergi Dairesi Müdürlüğü'nden davacının tacir mi esnaf mı olduğu sorulmuş, gerekli bilgiler dosyaya kazandırılmıştır. Tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında makine mühendisi ve taşıma ve taşımacılığı destekleyen hizmetler bilirkişisinden alınan 22/10/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle, taşınmak üzere teslim alınan gönderiden bir adedinin alıcısına teslim edilmemiş olması durumunda davalı taşımacının sorumlu olduğunun değerlendirildiği, mahkeme nezdinde davacı taşımacının sınırlı sorumlu olduğunun kabulü halinde davalı tarafın ödemesi gerekecek olan azami tazminatın 3.965,67 olarak hesaplandığı, mahkeme nezdinde davacı taşımacının sınırlı sorumluluktan yararlanamayacağı yönünde kanaat oluşması halinde, davalı tarafın ödemesi gerekecek olan zayi olan 2. el eşyanın değerinin 35.000 TL olarak tespit edilmiş olduğu yönünde görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir. Tüm Dosya Kapsamı Ve Ön İnceleme Duruşmasında Belirlenen Uyuşmazlık Konuları Hakkında Dosya Önceki Bilirkişi Heyetine Tevdi Edilerek Bilirkişilerden Ek Rapor alınmasına karar verilmiş olup, görüşlerinde herhangi bir değişiklik olmadığı tespit edilmiştir. DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ GEREKÇE: Dava taşıma sözleşmesinden kaynaklı tazminat isteminden ibarettir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık , taraflar arasında taşıma sözleşmesi bulunup bulunmadığı, bulunuyor ise davacının gönderisinin davalı yedinde iken kaybolup kaybolmadığı, davacının bu nedenle zararının doğup doğmadığı doğmuşsa miktarının ne olduğu ve zamanaşımı definin yerinde olup olmadığı hususlarında toplanmıştır. Somut uyuşmazlığa TTK'nın taşıma kitabındaki hükümlerin uygulanması gerekmektedir. TTK'nın 875/1. maddesinde taşıyıcının, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumlu bulunduğunun düzenlendiği, yine bu kapsamda ambalajlamanın yeterli bulunup bulunmadığı, buna göre davacının sigortalısının hasarın oluşumunda müterafik kusurunun olup olmadığı, hasarın niteliği hususlarında araştırma yapılması gerektiği, sonrasında ise davalının TTK'nın 882. maddesinde düzenlenen sınırlı sorumluluk hükümlerinden yararlanıp yararlanmayacağı, TTK'nın 886. maddesindeki, "pervasızca davranış" şartının somut olayda oluşup oluşmadığı hususlarının da araştırılması gerekmektedir. Tüm dosya kapsamında deliller toplanmış bilirkişi incelemesi yapılmıştır. Dosyada sureti mevcut olan ( davalı tarafından ekran görüntüsü sunulmuş olan ) taşıma irsaliyesinin varlığı taraflar arasında taşıma sözleşmesinin varlığını ve konu gönderinin taşımacı tarafından herhangi bir çekince belirtilmeden taşınmak üzere kabul edilmiş olmasından dolayıda ambalajının, taşımaya uygun olduğu paket sayısı ve irsaliyede belirtlen husulara uygun olduğu davalı tarafından kabul edilmiş olduğu anlaşılmaktadır. Bu hususlar ilgili olarak iki tarafça imzalanan taşıma senedi, eşyanın ve ambalajının, eşyanın taşıyıcı tarafından teslim alındığı sırada, dış görünüşü bakımından iyi durumda bulunduğuna ve taşınan paketlerin sayısının, işaretleri ile numaralarının, taşıma senedinde yer alan kayıtlara uygun olduğu kabul edilmektedir . Dosyada mevcut evrakların incelenmesinde, davacı tarafın sunmuş olduğu irsaliye bilgileri içerisinde taşınmak üzere teslim alınan eşyaların MLZ ( Malzeme olarak ) beyan edilmiş olduğu tespit edilmiştir. Eşya taşımalarında basiretli bir taşıyıcının asli görevi eşyayı kendi gözetimi ve sorumluluğu altında bir yerden başka bir yere nakletmeyi ve orada gönderilene teslim etmek olup eşyanın, taşıyıcının muhafaza ve kontrolünde iken eşyayı muhafaza etmesinden sorumlu olup uhdesinde olan eşyayı her türlü tehlikeye karşı korunması için de gerekli olan en yüksek özeni göstermek zorundadır. Taşıyıcının bu sorumluluğu, yükün teslim alınmasıyla başlayıp yükün teslim edilmesine kadar devam etmektedir. Taşımacı tarafından teslim alınan eşyaların taşınması sırasında kaybından, hasarlanmasından doğacak zararlardan sorumlu olacaktır. Taşıyıcı; üstlenmiş olduğu taşıma hizmetlerinde hizmetinden yararlandığı adamlarının veya taşımanın yerine getirilmesi için yararlandığı kişilerin, görevlerini yerine getirmeleri sırasındaki fiil ve ihmallerinden, kendi fiil ve ihmali gibi sorumlu olacaktır. Aksine durumda ise taşımacının sorumluluktan kurtulmasına ilişkin olarak zıya, hasar ve gecikme, taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmiş olması ve basiretli bir taşıyıcının gösterebileceği en yüksek özenin gösterilmiş olması halinde dahi zıya, hasar veya gecikmenin yine de meydana gelmesi durumunda taşımacının bu durumu kanıtlaması halinde sorumluluktan kurtulacaktır. Türkiye içerisinde yapılan taşımalarda, taşımacının sorumluluğu sınırlandırılmış olup , taşımacının hizmetinden yaralandığı kişilerin zarara, kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir davranışının sebebiyet verdiği ispat edilen taşıyıcı sorumluluktan kurtulma hâllerinden ve sorumluluk sınırlamalarından yararlanamayacaktır. Davacı tarafın iddiaları kapsamında 2 kap olarak gönderilen eşyalardan bir adedinin alıcısına teslim edilmemiş olması halinde taşımacının hizmetinden yararlandığı kişilerin kasten veya pervasızce bir davranışla eşyanın zayi olacağı bilinci ile işlenmiş bir davranışının olması durumunda, taşımacının sınırlı sorumluluktan yararlanamayacaktır. Davacı tarafın davalıya kayıp başvurusu üzerine , davalının tazmin talebine ilişkin olarak , tazmin talebinin incelenmesi sonucunun olumlu olduğu ve kargo bedelinin tazmin edileceğinin belirtilmiş olmasından dolayı, gönderinin bir parçasının kaybının davalı yanca kabul edildiği anlaşılmaktadır. Eşyanın tamamen ya da kısmen ziyaı halinde TTK'nın 880/1 hükmü kapsamında belirleneck olup, taşıyıcı, eşyanın tamamen veya kısmen zıyaından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda, tazminat, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesaplanacaktır. Eşyanın değeri piyasa fiyatına göre, bu yoksa aynı tür ve nitelikteki malların cari değerine göre tayin edilecektir. 6102 sayılı TTK da "Taşıyıcının özeni" ne ilişkin olarak TTK'nın 876. maddesine göre "zıya, hasar ve gecikme, taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmişse, taşıyıcı sorumluluktan kurtulur. Ancak aynı Kanun'un 886. maddede ifade edildiği üzere, taşıyıcı veya yardımcıları zarara, kasten veya pervasızca ve bir zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle sebep olursa, sorumluluk sınırlamalarından yararlanamayacaktır", hükmü yer almaktadır. Taraflar arasındaki bu uyuşmazlığın çözümünde, TTK'nın yukarıda açıklanan hükümleri dikkate alındığında zayi olan eşya ile ilgili olarak davalı taşıyıcının sorumluluğunun bulunduğu nedeni ile zıyaı nedeniyle hükmedilebilecek tazminatın TTK madde 880 – 882 kapsamında hesaplanması gerektiği fakat davalının pervasızca hareket etmesi nedeniyle sınırlı sorumluluktan yararlanamayacağının kabulü gerekmiştir. Dava dosyasında çok geniş anlamda "hidrolik çektirme takımı ve aparatları" olarak tanımlanan teknik özellikleri meçhul kayıp bir mal ile ilgili tanzim edilen kök raporda, teknik özellikleri mechul kayıp malın toplam 36 kg olmasına istinaden "Hidrolik Blok Çektirme" olduğu ve aktif olduğu kabul edilerek sevk irsaliyesinde yazan 105.000,00 TL ye rağmen 35.000,00 TL olarak belirlenmiş olup tazminatın bu bedel üzerinden karşılanması mümkün görülmüştür. Davacı tacir olmakla avans faizi istemi de yerindedir. Davalı yan zamanaşımı itirazında bulunmuş olup Türk Ticaret Kanununun zamanaşımı başlıklı 855.maddesi ; "Bu Kitap hükümlerine tabi taşımalarda, yolcunun bir kaza sonucu ölmesi veya bedensel bütünlüğü zedeleyen bir zarara uğraması hâlinde istem hakları on yılda; diğer zararlarda ise bir yılda zamanaşımına uğrar Bu süre, eşya taşımasında, eşyanın gönderilene teslimi; yolcu taşımasında, yolcunun varma yerine ulaşma tarihinden başlar. Eşya tamamen zayi olmuş veya yolcu gideceği yere ulaşamamış ise, zamanaşımı süresi, eşyanın teslimi ve yolcunun ulaşması gereken tarihten itibaren işlemeye başlar. Rücu haklarına ilişkin zamanaşımı, rücu alacaklısının, zararı ve rücu borçlusunu öğrendiği tarihten itibaren, üç ay içinde zarar hakkında rücu borçlusuna bildirimde bulunmuş olması şartıyla; rücu alacaklısına karşı mahkeme kararının kesinleştiği günden, kesinleşmiş mahkeme kararı bulunmayan hâllerde ise, rücu alacaklısının borcu ifa ettiği tarihten itibaren işlemeye başlar. Gönderen veya gönderilen, taşıyıcıya karşı olan haklarını, bir yıl içinde 18 inci maddenin üçüncü fıkrasına uygun şekilde istemiş olmaları şartıyla, def’i olarak her zaman ileri sürebilirler. Taşıyıcının kastından veya pervasızca bir davranışıyla ve böyle bir zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiilinden veya ihmalinden dolayı; a) Eşya zıyaa, hasara uğramış veya geç teslim edilmişse, b) Yolcu geç ulaşmışsa, taşıyıcının sorumluluğu üç yılda zamanaşımına uğrar." hükmünü içermekte olup somut olayda eksik teslimin 22.05.2023 tarihinde yaplıdığı, arabulucuya başvuru tarihinin 18.10.2023 olduğu arabuluculuk son tutanağının 28.11.2023 tarihinde düzenlendiği, dava tarihinin ise 01.07.2024 olduğu görülmüştür. Burada az yukarıda pervasızca davranış kabul edildiğinden zamanaşımı süresinin de dolmadığı anlaşılmış tüm dosya kapsamından aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre; 1-Davanın kısmen kabulü ile 35.000,00 TL'nin 01/07/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, 2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 2.390,85 TL nispi karar ve ilam harcın, peşin alınan 1.793,14 TL'nin mahsubu ile noksan olan 597,71 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, 2-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına kabul miktarına göre hesaplanan 35.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine, 3-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davalı yararına red miktarına göre hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davalıya verilmesine, 4-Arabuluculuk aşamasında harcanan 1.600,00 TL giderin kabul ve red oranına göre 533,28 TL'sinin davalıdan, 1.066,72 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 5-Davacı tarafça yatırılan 1.793,14 TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 6-Davacı tarafından yapılan 427,60 TL başvuru harcı, 10.472,90 TL tebligat/posta/müzekkere masrafı, bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 10.900,50 TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre 3.633,13 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bıkarılmasına, kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/06/2026
Katip .... ⌞ e-imzalıdır⌝
Hakim .... ⌞ e-imzalıdır⌝
*Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.