Lexedes Emsal arama Fiyatlandırma Ücretsiz deneyin

2025/399 E. 2025/421 K.

İlk Derece 11.11.2025 İlk derece
Bu kararla araştırma hazırlayın

T.C. ...3. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/399 Esas - 2025/421 TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR VERMEYE YETKİLİ T.C. ... 3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2025/399 KARAR NO : 2025/421

DAVA : Marka ile ilgili Kurum kararının iptali, marka hükümsüzlüğü. DAVA TARİHİ : 08/06/2021 KARAR TARİHİ : 11/11/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH :11/12/2025

TALEP: Davacı vekili 08/06/2021 harç tarihli dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarıyla özetle: Müvekkilinin 2020/15625 sayılı "...BİLİM ÜNİVERSİTESİ" ibareli marka başvurusunda bulunduğunu, başvurunun yayınlanması üzerine davalı şirketin 2019/64353 sayılı ve "...BİLİM ÜNİVERSİTESİ ABU" ibareleri markalarını gerekçe göstererek yaptığı itirazın kabulüne karar verilerek başvurunun reddedildiğini, bu ret kararına karşı müvekkilinin yeniden inceleme taleplerinin 2021-M-2881 sayılı YİDK kararı ile nihai olarak reddedildiğini, müvekkilinin aynı zamanda 2019/10755 sayılı “...BİLİM KOLEJİ” markasına sahip olduğunu, bu marka gerekçe gösterilerek 2019/64353 sayılı “...BİLİM ÜNİVERSİTESİ” markasına yaptıkları itiraz sonucunda verilen YİDK kararında “ABU” ibaresinin ön planda olduğunun belirtildiğini ve markalar arasında karıştırılma ihtimali bulunmadığını, bu karara karşı... 1. FSHHM 2021/95 E. sayılı dosya üzerinden dava açıldığını, söz konusu çelişkili duruma son verilmesi gerektiğini ileri sürerek, Türk Patent ve Marka Kurumu Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulunun 2021-M-2881 sayılı kararının iptale karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP: Davalı TÜRKPATENT vekili cevap dilekçesinde özetle: Dava konusu kararın yerinde olduğunu, iş bu davanın haksız ve mesnetsiz bulunduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir. Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde özetle: YİDK kararının yerinde olduğunu, taraf markalarının karıştırılacak düzeyde benzer olduğunu, hizmet benzerliği koşulunun sağlandığını savunarak davanın reddini istemiştir.

MAHKEMEMİZİN 03/02/2022 tarihli ve 2021/179 Esas, 2022/33 Karar sayılı KARARI Mahkememizin yukarıda belirtilen kararı ile davaya konu markaların görsel, sesçil ve kavramsal olarak benzer olması, “...BİLİM ÜNİVERSİTESİ” ibaresinin her ne kadar “eğitim ve öğretim hizmetleri” bakımından görece düşük ayırt ediciliğe sahip olduğu düşülse de, markalarda bulunan İngilizce kısaltma şeklindeki “ABU” ve şekil unsurlarının marka imajına radikal bir katkıda bulunmaması, tüketicilerin yine de “...BİLİM ÜNİVERSİTESİ” ibaresine odaklanacak olması, dava konusu markaya eklenen farklara rağmen “...BİLİM ÜNİVERSİTESİ” ibaresinin genel imaj içerisinde kaybolmaması ve bütünsel varlığını halen korumaya devam etmesi, tüketicinin taraf markalarını aynı/aynı tür ya da benzer hizmetler üzerinde gördüğünde ya da işittiğinde, önceden bildiği ve tanıdığı davalıya ait marka ile davacının başvuru konusu markasını birbiri ile ilişkilendirme ihtimalinin bulunması, davaya konu başvurunun davacıya ait marka serisinden biri olarak algılanacağı, davalının “...BİLİM ÜNİVERİSTESİ” esas unsurlu markasından haberdar olan ortalama bir tüketicinin davacıya ait marka başvurusunun davalıya ait olduğunu, onun izni ile kullandığını düşünme ihtimalinin bulunması, markaların kapsadığı hizmetlerin toplumun her kesiminden kişilere hitap etmesi, ortalama tüketicilerin davalı markasından edindiği izlenimi davacıya ait marka başvurusuna aktarabilecek olması, tüketicinin iki ayrı marka ile karşı karşıya kaldığını fark etse dahi her iki markanın da aynı iktisadî veya idarî kaynağa ait olduğu yanılgısına düşebilecek olması karşısında çekişme konusu hizmetler bakımından 6769 sayılı SMK’nın 6/1. maddesi bağlamında iltibas ihtimali bulunduğu gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

...BAM 20. HUKUK DAİRESİ'NİN 19/04/2024 tarihli ve 2022/534 Esas, 2024/738 Karar sayılı KARARI: Mahkememizin yukarıda belirtilen kararının davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna konu edilmesi neticesinde, ...BAM 20.Hukuk Dairesi'nin yine yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla ÖZETLE: "...davacının “...BİLİM ÜNİVERSİTESİ” ibareli marka başvurusu ile davalının “...ABU BİLİM ÜNİVERSİTESİ” markası arasında biçim, düzenleme ve tertip tarzı itibariyle görsel, sesçil ve anlamsal olarak ortalama tüketicileri iltibasa düşürecek derecede SMK'nın 6/1. maddesi anlamında bir benzerlik bulunduğu, zira taraf markalarında bulunan esas unsurların “...BİLİM ÜNİVERSİTESİ” ibaresi olduğu, ABU ibaresinin yeterli ayırt edicilik sağlamadığı gibi “...BİLİM ÜNİVERSİTESİ” ibaresinin kısaltması olması nedeniyle yine bu ibareye işaret ettiği, “...BİLİM ÜNİVERSİTESİ” ibaresinin her iki markada da aynen bulunduğu, işin uzmanı yahut dikkatli kişilerden oluşmayan, makûl düzeyde bilgilendirilmiş, mesnet marka ve başvuru konusu işareti aynı anda görüp detaylarını karşılaştırma olanağı bulunmayan, daha önce görüp yararlandığı markanın aşağı yukarı net anısının tesirinde olan ortalama düzeydeki alıcı kitlesinin, yargılama konusu mallar için ayırdığı satın alma süresi içinde, davacının marka başvurusunu gördüğünde derhal ve hiç düşünmeden davalının tescilli markasından farklı bir marka olduğunu algılayamayacağı, her iki marka arasında yanılgı yaşayabileceği, ortalama düzeydeki tüketici kesimi tarafından başvuru konusu işaret ile davalı markası arasında işletmesel bağlantı olduğu ya da idari ve ekonomik açıdan birbiriyle bağlantılı işletme tarafından piyasaya sunulan markalı hizmetler algısı oluşabileceği yani markaları karıştırabileceği, diğer yandan davacının müktesep hakkının da bulunmadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir. " şeklindeki gerekçe ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

... 11. HUKUK DAİRESİ'NİN 15/04/2025 tarihli ve 2024/4258 Esas, 2025/2470 Karar sayılı BOZMA İLÂMI: Davacı vekilince, ...BAM 20. Hukuk Dairesi tarafından verilen yukarıdaki esastan red kararının temyiz edilmesi üzerine, ... 11. HD'nin yine yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla: "...6769 sayılı Kanun'un 25. maddesinde markanın hükümsüzlük hâlleri ve hükümsüzlük talebi düzenlenmiş, anılan Kanun'un 27. maddesinin birinci fıkrasında ise 25. madde gereğince markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesi hâlinde bu kararın marka başvuru tarihinden itibaren etkili olacağı, markaya bu Kanunla sağlanan korumanın hiç doğmamış sayılacağı hüküm altına alınmıştır. YİDK kararının iptali talebiyle açılan davalarda Mahkemece, YİDK karar tarihindeki hukuki durum esas alınarak değerlendirme yapılacak ise de 6769 sayılı Kanun'un 27 nci maddesi hükmü uyarınca itiraza dayanak yapılan markanın hükümsüz kılınması hâlinde bu hükümsüzlük kararının, YİDK kararının iptali davasını da etkileyeceği açıktır (... Hukuk Genel Kurulunun 11.03.2021 tarihli 2017/11-72 E., 2021/245 K. sayılı, Dairemizin 18.09.2024 tarihli 2023/4402 E., 2024/6540 K. sayılı emsal ilamları). Bu durumda Mahkemece, itiraza mesnet markanın hükümsüzlüğü istemiyle açılan... 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2021/95 E. Sayılı dava dosyasının sonucu beklenip neticesine göre karar verilmek gerekirken davacı vekilinin bekletici mesele yapılma talebi nazara alınmadan yazılı şekilde hüküm kurulması yerinde görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir." şeklindeki gerekçelerle karar bozularak mahkememize gönderilmiştir.

YENİ DEĞERLENDİRME: Mahkememizin 2021/179 E. 2022/33 K sayılı kararının istinafı üzerine... BAM 20. Hukuk Dairesinin vermiş olduğu esastan red kararının temyizi üzerine ... 11. Hukuk Dairesinin 15/04/2025 tarih 2024/4258 E. - 2025/2470 sayılı bozma neticesiyle mahkememize gelmiş olmakla esas defterinin 2025/399 sırasına kayıt edilmiştir. ... 11. HD'nin bozma konusu yaptığı husus, itiraza dayanak yapılan markanın hükümsüz kılınması hâlinde, hükümsüzlük kararının etkisi hem YİDK kararının iptali davasını etkileyeceğinden, hükümsüzlük davasının sonucuna göre karar verilmesi yönündendir. Mahkememizce, belirtilen karara 6100 sayılı HMK'nın 373/5 maddesi gereğince aşağıdaki gerekçe ile direnilmiştir. Eldeki davada; davacının marka başvurusu, davalı vakfın itirazları üzerine diğer davalı Kurum tarafından reddedilmiş, söz konusu Kurum kararının iptali için eldeki dava açılmış, Mahkememizce davanın reddine dair kurulan hüküm, davacı vekilinin istinaf başvurusu üzerine... BAM 20. HD'nce yukarıda özetlenen gerekçe ile istinaf başvurusunun reddine karar verilmiş, bu karar davacı vekilince temyiz edilmiş, ... Özel Dairesince de, SMK'nın 27. maddesinin birinci fıkrası uyarınca, aynı Kanun'un 25. maddesine göre verilen hükümsüzlük kararının, marka başvuru tarihinden itibaren etkili olup, markaya bu Kanunla sağlanan korumanın hiç doğmamış sayılacağı göz önüne alınarak sonucuna göre bir değerlendirme yapılması gerektiği gerekçesiyle Mahkememiz kararı bozulmuştur. Eldeki dava, marka başvurusunun reddine dair YİDK kararının iptali istemine ilişkin olup, Mahkememizce YİDK kararının verildiği tarihteki hukuki duruma göre yerinde olup olmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir. Gerçekten de esasen idari nitelikte olan ve 6769 sayılı SMK'nın 156. maddesindeki düzenleme uyarınca adli yargı yerlerinde görülen YİDK kararının iptali davasında, Kurum kararının verildiği tarihten sonra ortaya çıkan hukuki duruma göre, Kurum kararının yerinde olup olmadığının değerlendirilmesi mümkün değildir. Aksi durumda, Kurumun karar verdiği tarihte ortada olmayan hukuki koşullara göre Kurum kararının yerinde olup olmadığının denetimi sonucu doğacaktır. Bu durumun da eldeki davanın niteliği ile uyuşmadığı açıktır. Esasen ... 11. Hukuk Dairesinin öteden beri yerleşen uygulaması da bu yöndedir. Örneğin, "davaya konu YİDK kararının verildiği tarihteki hukuki duruma ve koşullara göre değerlendirilmesi gerektiği, iptali istenen YİDK kararının 31.03.2014 tarihli iken redde mesnet marka ise... 3. Fikri Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2017/414 K. sayılı ilamı ile 03.10.2017 tarihinde hükümsüz kılındığı ve ... incelemesinden geçerek onanarak kesinleştiği, bu durumda, YİDK kararının verildiği tarihte hüküm ifade eden markanın değerlendirilmeye alınması tabii bulunduğundan ve redde mesnet markanın, YİDK kararından sonra hükümsüz kılınmasının işbu uyuşmazlığa bir etkisi olmadığı" şeklinde gerekçe içeren istinaf mahkemesi kararı Özel Dairenin 20.12.2023 tarih, 2022/3698 E., 2023/7558 K. sayılı ilamı ile onanmıştır. Yine 2021/5782 E., 2023/277 K. sayılı bir başka kararda, "davanın YİDK kararının iptaline ilişkin bulunması nedeni ile Denizli 3. Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan hükümsüzlük davasının bekletici mesele yapılmamasında bir isabetsizlik olmadığı" gerekçesine dayalı karar onanmıştır. Dairenin 10.10.2018 tarih, 2017/701 E., 2018/6200 K. Sayılı bozma ilamında ise "... tarafından redde dayanak alınan 2014/54717 sayılı marka başvurusunun ... YİDK kararından sonra hükümden düşmesi nedeniyle söz konusu başvuru kapsamındaki ürünler bakımından 556 sayılı KHK 7/b maddesi kapsamında değerlendirilemeyeceği görüşüyle, bu başvuruda yer alan 29. ve 30. sınıf ürünler bakımından ... YİDK kararının iptaline karar verilmiştir. Ancak, 556 sayılı KHK 53. madde uyarınca ... YİDK kararının iptaline ilişkin davalarda uyuşmazlığın, ... YİDK kararının verildiği tarihteki hukuki duruma göre değerlendirilmesi gerekir. Bu nedenle, redde dayanak alınan 2014/54717 sayılı başvurunun, söz konusu kararın verildiği tarihte henüz hükümden düşmediği, bu nedenle dava konusu başvuru bakımından 556 sayılı KHK m. 7/1-b bendi kapsamında redde dayanak alınması gerekip gerekmediği değerlendirilmesi gerekirken, bahsi geçen 2014/54717 sayılı başvurunun sonradan hükümden düştüğü gerekçesiyle göz önüne alınmaması doğru görülmemiş, kararın davalı ... yararına bozulması gerekmiştir." denilerek, aynı sonuçlara ulaşılmıştır. 2010/940 E., 2010/4555 K. sayılı ilamda da, "...'nin davalı şirketin marka ediniminin hukuka uygun olup olmadığını araştırma yetki ve görevinin olmadığı, YİDK kararının verildiği tarihteki hukuki duruma göre hukuka uygun olup olmadığının araştırılmasının gerektiği, bu sebeple davalı şirketin itirazına mesnet markanın ediniminin hukuka aykırı olduğundan bahisle açılan davanın sonucunun da beklenmesine gerek olmadığı" yönündeki ilk derece mahkemesi kararı yerinde görülmüştür. ... 11. Hukuk Dairesinin 2022/5733 E.- 2024/1629 K., 2015/12614 E.-2017/4086 K., 2019/3262 E.- 2020/1222 K., 2018/2037 E.-2019/4080 K. sayılı ilamları da aynı yöndedir. Yukarıda yapılan açıklamalar ve yer verilen ... ilamları çerçevesinde, eldeki davanın YİDK kararının iptali istemine ilişkin olduğu, iptali istenen YİDK kararının 21/04/2021 tarihinde alındığı, redde mesnet alınan davalı şirkete ait 2019/64353 sayılı markanın, iptali istenen YİDK karar tarihi itibariyle hükümsüzlüğüne ilişkin gerekçeli bir mahkeme kararının ya da kısa kararın davalı Kuruma sunulmadığı, dolayısıyla Kurum kararının iptaline yönelik davada, karar tarihi itibariyle ortada olmayan hükümsüzlük kararının değerlendirilmesine imkan bulunmadığı, aksi takdirde Kurum karar tarihinden çok sonra ortaya çıkan hukuki durumlara göre Kurum kararının yerinde olup olmadığının değerlendirilmesi gibi bir sonucun ortaya çıkacağı ve buna bağlı olarak da Kurumun yargılama giderleri ve vekalet ücreti gibi sorumluluklarının doğacağı, bu halin SMK hükümleri ve marka tescil sistemimizle bağdaşmayacağı gibi karar tarihinden sonra olsa bile açılan tüm hükümsüzlük davalarının sonucunun beklenmesine yol açacağı hususları birlikte değerlendirildiğinde, Mahkememizce bozma ilamındaki görüşlere iştirak edilmemiş, önceki kararda direnilmesine ve önceki hükmün aynen kurulmasına karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM: 1-Mahkememizin önceki kararında direnilmesine, 2-Davanın REDDİNE, 3-Alınması gereken 615,40 TL harçtan peşin alınan 59,30 TL harcın mahsubu ile 556,10 TL bakiye karar harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 4-Davalılar kendisini vekille temsil ettirdiği için AAÜT uyarınca 55.000,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 6-Tarafların yatırdıkları gider avanslarından kalan tutarın HMK 333/1 uyarınca karar kesinleştiğinde iade işlemi yapılmak üzere tebliğden itibaren 15 gün içinde, banka hesap numarası bildirildiğinde hesaba aktarılmasına, aksi halde PTT aracılığı ile adreste ödemeli olarak gönderilmesine, Dair verilen karar, taraf vekillerinin yüzüne karşı 6100 sayılı HMK'nun 361. Maddesi uyarınca tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içinde ...’da temyiz yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 11/11/2025