Lexedes Emsal arama Fiyatlandırma Ücretsiz deneyin

Bursa Bam Hukuk Dairesi E. K.

BAM İstinaf
Bu kararla araştırma hazırlayın

T.C. BURSA BAM HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: T.C. BURSA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A HUKUK DAİRESİ K A R A R

DOSYA NO : .... KARAR NO : ...

BAŞKAN : .. ÜYE : ... ÜYE : .. KÂTİP : ...

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : .. ...... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : .../... KARAR NO : ... KARAR TARİHİ : 15/12/2023 İSTİNAF BAŞVURU TARİHİ : 29/01/2024 (Davalı ... A.Ş.) DAVACILAR :1-...

VEKİLİ : ... DAVALILAR ... VEKİLİ : ... DAVANIN KONUSU : Tazminat B.A.M. KARAR TARİHİ : 24/04/2025 KARAR YAZIM TARİHİ : 25/04/2025

Davacılar tarafından, davalılar aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda mahalli mahkemesince davanın kısmen kabulüne dair verilen karara süresi içinde davalı ... A.Ş. vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan ön inceleme sonunda, incelemenin duruşma açılmadan karar verilmesi mümkün hallerden olduğu anlaşılmakla dosya incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacılar vekili dava dilekçesinde; mütevaffa ...’un müvekkillerinden ... ve ... çocukları, ..., ..., ...'nin kardeşleri olduğunu, sürücüsünün davalı ... Tığ’ın malikinin davalı ... ... sahibi olduğu ... plakalı aracın 01.11.2021 tarihinde asli ve tek kusurlu olarak gerçekleştirdiği trafik kazası neticesinde ...’un hayatını kaybettiğini, 2918 Sayılı Yasa'nın 97. maddesi uyarınca, davalıya yapmış oldukları taleplerinin olumsuz karşılandığını, müvekillerinin müteveffanın kaybından dolayı manevi elem ve acıları, uğradıkları zararın çok büyük olduğunu, müvekkillerinin yabancı uyruklu kişiler olduğunu, maddi olarak çok sıkıntılı bir süreçten geçmekte olduğunu beyanla fazlaya ilişkin talep hakları saklı kalmak kaydıyla, davacılardan ... ... için, 500 TL destekten yoksun kalma tazminatı, 80.000 TL manevi, ... ... için 500 TL destekten yoksun kalma tazminatı, 100.000 TL manevi tazminat, ... ..., ... ... ve ... ... için ayrı ayrı 30.000TL manevi tazminat olmak üzere şimdilik toplam 1000 TL maddi, 270.000 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 01.11.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen (davalı sigorta şirketi için manevi tazminat yönünden ve poliçe limitleri ile sınırlı olarak, talebin sigorta şirketine tebliği sonrası sorumluluğunun başladığı 16.11.2021 tarihinden itibaren işleyen avans faiziyle ) tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacılar vekili 11/10/2023 tarihli ıslah dilekçesi ile, maddi tazminat taleplerini toplam 940.724,26 TL olarak ıslah ederek kaza tarihi olan 01/11/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; ... plaka sayılı aracın ZMMS poliçesinin 18.06.2021-18.06.2022 dönemi kapsar şekilde yapıldığını, manevi tazminat yönünden sorumlulukları olmadığını, yetki ve zamanaşımı itirazında bulunduklarını, dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini, davacı anne ve babanın maddi tazminat ile tüm manevi tazminatın reddine karar verilmesini, kusur incelemesinin ATK tarafından yapılması gerektiğini, hesaplamanın 1.8 teknik faiz ve TRH-2010 yaşam tablosuna göre yapılmasını talep ettiklerini, faiz talebinin yerinde olmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalılar ... Tığ ile ... Kılıç vekili cevap dilekçesinde; davayı kabul etmediklerini davanın usul ve esas yönünden reddine karar verilmesini, zamanaşımı itirazında bulunduklarını, kusur iddiasını kabul etmediklerini, davalı ... Kılıç'a kusur izafesinin mümkün olmadığını beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir. İhbar Olunan ... Sigorta A.Ş. Vekili cevap dilekçesinde, davaya konu ... plakalı araç kaza tarihinde müvekkili şirket nezdinde ... numaralı Ticari Genişletilmiş Kasko Poliçesi ile teminat altına alınmış olup, işbu poliçe ile 100.000 TL ile sınırlı manevi tazminat teminatıyla birlikte toplam 250.000,00 TL limitle sınırlanmış olmak üzere İMM teminatı verildiğini, dava açan yabancı gerçek kişilerin teminat yatırma sorumluluğunu yerine getirmediğini, sorumluluğunun sigortalısının kusuru oranında olduğunu, poliçe genel şartlar uyarınca sıralı sorumluluk öngörülmüş olup, müvekkil şirketin ancak trafik sigortası limitini aşan miktardan sorumlu olduğunu, kusur ve maluliyet oranlarının tespiti için ATK'dan rapor aldırılmasını, talep edilen manevi tazminat tutarlarının fahiş olduğunu, kabul manasına gelmemekle birlikte faizin ihbar tarihinden itibaren yasal faiz olması gerektiğini beyanla aleyhe hüküm kurulmamasını talep etmiştir. Mahkemece, ATK raporuyla belirlenen %70 davalı sürücü (... Tığ) ve %30 müteveffa yaya (...) kusur oranları ile TRH 2010 yaşam tablosuna göre hesaplama yapan bilirkişi raporu (31.07.2023 tarihli) doğrultusunda, davacıların ıslah talepleri de dikkate alınarak; davacı baba ... ... için 315.718,17 TL, davacı anne ... ... için 625.006,09 TL destekten yoksun kalma tazminatının, davalı sigorta şirketinin (... A.Ş.) sorumluluğu ZMMS poliçe limiti olan 430.000 TL dahilinde garameten paylaştırılarak sırasıyla 144.313,07 TL ve 285.686,93 TL ile sınırlı olmak üzere tüm davalılardan (... A.Ş., ... ..., ... Tığ) müştereken ve müteselsilen (sigorta şirketi için temerrüt tarihinden, diğer davalılar için kaza tarihinden itibaren yasal faiziyle) tahsiline; manevi tazminat taleplerinin ise kısmen kabulü ile davacı baba ... için 40.000 TL, anne ... için 50.000 TL, kardeşler ..., ... ve ... için ayrı ayrı 20.000 TL olmak üzere toplam 150.000 TL manevi tazminatın davalılar ... ... ve ... Tığ'dan müştereken ve müteselsilen (kaza tarihinden itibaren yasal faiziyle) tahsiline, fazlaya ilişkin tüm taleplerin reddine karar verilmiştir. Davalı ... AŞ vekili istinaf kanun yoluna başvuru dilekçesinde; usule (zamanaşımı, yetki, dava şartı) ilişkin itirazlarını tekrarla birlikte esasa ilişkin olarak; hükme esas alınan ATK kusur raporunun (%70 sürücü, %30 müteveffa çocuk) hatalı olduğu, asıl kusurun küçük yaştaki çocuğu aktif araç trafiği olan yolun ortasında tek başına bırakan, koruma ve gözetim yükümlülüğünü ağır şekilde ihlal eden davacı anne-babada olduğunu, bu nedenle sigortalı araç sürücüsünün kusursuz olduğunu, hak sahibi davacıların kendi ağır kusurları nedeniyle KTK 92/g ve ZMSS Genel Şartları A.6(b) uyarınca tazminat talep edemeyeceklerini, ayrıca bilirkişi raporundaki destekten yoksun kalma tazminatı hesabının da hatalı olduğunu, müteveffanın ileride kendisine, eşine ve çocuklarına ayıracağı muhtemel paylar dikkate alınmadan, anne-babaya %100 destek vereceği gibi yanlış bir varsayımla ve gelir unsurunun hatalı değerlendirilerek fahiş miktarda tazminat hesaplandığını beyanla ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE : Dava, ölümlü trafik kazası nedeniyle destekten yoksun kalma ve manevi tazminat istemine ilişkindir. 6100 sayılı HMK'nun 355. maddesi gereğince istinaf nedenleri ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan incelemede; Dava, 01.11.2021 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu vefat eden küçük ...'un hak sahibi olan anne, baba ve kardeşlerinin, kazaya karışan aracın sürücüsü, maliki ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısı (ZMMS) olan davalı ... A.Ş.'den destekten yoksun kalma ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Bursa 35. Asliye Ceza Mahkemesi 2022/40 E-2023/394 K sayılı dosyasının incelenmesinde davalılardan (sanık) ... hakkında Taksirle Ölüme Neden Olma suçundan 5237 sayılı TCK 85/1, 50/1, 52/2 ve 62/1 maddesi gereğince ceza tayin edildiği, kararın istinaf denetiminden geçerek kesinleştiği, hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre, sanığın kazanın meydana gelmesinde asli derecede kusurlu olduğu, müteveffanın yol üzerinde oyun oynadığı sırada kendi can güvenliğini tehlikeye atması nedeniyle tali derecede kusurlu olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır. 6098 Sayılı TBK 74 maddesi gereği hakim, zarar verenin kusurunun olup olmadığı, ayırt etme gücünün bulunup bulunmadığı hakkında karar verirken, ceza hukukunun sorumlulukla ilgili hükümleriyle bağlı olmadığı gibi, ceza hakimi tarafından verilen beraat kararıyla da bağlı değildir. Hukuk hakimi ancak ceza mahkemesinde tespit edilen maddi vakıa ile bağlı olup, zarar verenin kusurunun bulunup bulunmadığı hakkında karar verirken ceza hakiminin kusurun değerlendirilmesine ve zararın belirlenmesine ilişkin kararı hukuk hakimini bağlamaz. Mahkemece alınan ATK Trafik İhtisas Dairesi 26/12/2022 tarihli kusur raporunda da; davalı sürücü ... TIĞ’ın, %70 (yüzde yetmiş) oranında kusurlu, müteveffa yaya ...'un, yaşı nedeniyle davranış faktörleri sonuç üzerine %30 (yüzde otuz) oranında etken olduğunun tespit edildiği anlaşıldığından kusura ilişkin istinaf sebebi yerinde değildir. Öte yandan, davalı sigorta vekilinin, anne-babanın gözetim yükümlülüğünü ihlal ettiği ve asli kusurlu olduğu iddiası da tek başına sürücünün sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. Anne-babanın TMK'dan kaynaklanan bakım ve gözetim yükümlülüğü bulunmakla birlikte, bir sürücünün de özellikle meskun mahalde, okul yakınında, çocukların bulunma ihtimali olan bir yolda seyrederken Karayolları Trafik Kanunu'nun yüklediği dikkat ve özen yükümlülüğüne uyması, hızını mahal şartlarına göre ayarlaması ve olası tehlikelere karşı tedbirli olması gerekir. ATK raporunda sürücünün bu yükümlülüklere aykırı davrandığı tespit edilmiştir. Yine karşı tarafa da kusur izafe edilmiş olmakla davalı tarafın bu yöne ilişkin istinaf nedeni de yerinde görülmemiştir. 2918 Sayılı KTK 85 maddesinde, bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, yine KTK 88 maddesinde, bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulup, birden fazla kişinin sorumlu olduğu durumlarda, bunlar arasındaki ilişki bakımından zarar, olayın bütün şartları değerlendirilerek paylaştırılacağı, işletenler ve araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahipleri kusurları oranında zarara katlanacağı düzenlenmiştir. Destekten yoksun kalma tazminatı, maddi tazminat türü olup, hukuka aykırı fiil sonucunda ölen kişinin destek verdiği kişilerin; ölen kişinin yokluğunda alacağı destekten mahrum kalması ve sonucunda hayat kalitelerinin düşmesi vs. sebeplerle, bu ölümden kusurlu olarak sorumlu olan kişiden alacakları tazminattır. Müteveffa ile destek olunanlar arasında hali hazırda destek sağlanmamışsa dahi destek olacakları muhtemel olarak kabul edilir. Bu durum gerçek destek ve varsayımsal destek kavramlarını gündeme getirecektir. Varsayımsal destek, ölüm olayı gerçekleşmeseydi hayatın olağan akışı gereği, ileride kurulacak olan desteği ifade eder. Uygulamada en sık karşılaşılan örnek somut uyuşmazlıktaki gibi, çocukların anne ve babalarına verecekleri destektir. Başka bir ifade ile anne-baba ve çocuk arasında destek ilişkisi olacağı hususunda hukuki karine mevcuttur. Bu karine gereği, bu kişiler arasında desteğin ayrıca ispatlanmasına gerek bulunmamaktadır. Davalı tarafın, destek tazminatından kurtulması ancak, karinenin aksini ispatla mümkündür. Ölen çocuğun gelecekte ana-babasına bakacağı, hayatın olağan akışı içinde beklenebiliyorsa, çocuk onlar için destektir. ( Yargıtay 17 HD 2019/2559 - 2020/2414 sayılı ilam). Müteveffanın, davacı anne babasına destek olmayacağı, karinenin aksini iddia eden davalı taraflarca ispat edilemediğinden davacı anne babanın destek alacaklısı olmadığına ilişkin davalı tarafların istinaf istemlerinin reddi gerekmiştir. Tazminat isteyen kişiye fiilen, sürekli ve düzenli bir şekilde bakan veya ona bakması kuvvetle muhtemel olan kimseye destek denir. Bakma kelimesi, bir başkasının geçimini kısmen veye tamamen sağlama anlamında kullanılmakta olup, destek kavramı hukuki değil, fiili ilişkiyi belirleyen bir kavramdır.(Yargıtay17. HD 2016/1249 E 2016/5551 K) Desteğin çocuksuz olması durumunda desteğin gelirini eşi ile ortak paylaşacağı varsayımına dayalı olarak, gelirden desteğin %50 ve eşin %50 pay alacağı kabul edilmektedir. Çocukların, eş ile birlikte destek payı alacağı durumda ise destek gelirden eşi ile birlikte 2’şer pay alırken çocuklara birer pay verileceği, yine eş, çocuklar ile ana babanın pay alacağı durumlarda desteğe 2 pay, eşe 2 pay, çocukların her birine 1’er pay, ana ve babaya 1’er pay ayrılarak böylece gelirin tamamının dağıtılacağı esasına dayalıdır. Çocukların sayısı arttıkça hem desteğe ayrılan pay, hem de eş ve çocuklar ile ana ve babaya ayrılacak paylar düşecektir. Çocukların destekten çıkması ile birlikte destekten çıkan çocuğun payları destek, eş ve diğer çocuklara dağıtılacak, anne ve babaya verilmeyecektir. Böylece geriye kalan eş ve çocukların payları ile desteğin payı artacaktır. Ana ve babadan birinin destekten çıkması ile payı diğerine aktarılacak, ana ve baba ile çocukların tamamının destekten çıkması durumunda ise yine çocuksuz eş gibi desteğe 2 pay, eşe 2 pay esasına göre %50 pay desteğe, %50 pay eşe verilerek varsayımsal olarak gelir paylaştırılarak tazminat bu ilkelere göre hesaplanmalıdır ( Yargıtay 17. HD, 2020/3231 E.,2021/2851 K. Sayılı ilam). Aktüerya bilirkişi raporunda anılan ilkeler dikkate alındığından davalı sigorta şirketinin bu yöndeki istinaf isteminin reddi gerekmiştir. Destekten yoksun kalma tazminatında müteveffanın gelirinin belirlenmesi tazminatın doğru tespitinde önemli bir yer tutmaktadır. Müteveffanın vefat tarihi itibariyle mesleği ve geliri tespit edilmelidir. Kişinin herhangi bir işi yoksa, zarar görenin geliri asgari ücret kabul edilerek, raporun hazırlandığı tarihteki net asgari ücret üzerinden hesaplama yapılacaktır. Eğer gelirin asgari ücret üzerinde olduğu, bir başka anlatımla herhangi bir işyerinde çalıştığı ya da bir meslek icra ettiği ve asgari ücret üzerinde bir gelir elde edildiği iddia ediliyorsa bunun ispat edilmesi gerekir. (Y. 17 HD. 23/10/2019 tarih ve 2017/3052 - 2019/9891 sayılı ilamı) Somut olayda, müteveffanın vefat tarihi itibariyle küçük yaşta olup, gelir elde edebileceği yaş ile diğer aktüeryal ilkeler dikkate alınarak asgari ücret üzerinden müteveffanın muhtemel geliri tespit edildiğinden bu yöndeki istinaf istemi de yerinde değildir. HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf yoluna başvuranın sıfatına ve istinaf konusu yapılan nedenlere ve kamu düzeni ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, ilk derece mahkemesin kararı usul ve yasaya uygun olması nedeniyle davalı ... A.Ş. vekilinin istinaf taleplerinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1- ... ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 15/12/2023 tarih ve ... - ... sayılı kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından HMK 353/1-b-1 hükmü gereğince davalı ... A.Ş. vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun ESASTAN REDDİNE, 2-İstinaf kanun yoluna başvuran davalı ... A.Ş. tarafından yatırılması gereken 29.373,3.-TL istinaf karar harcından peşin alınan 7.349,00.-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 22.024,3.-TL istinaf karar harcının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-Karar tebliğ işlemlerinin Dairemizce yapılmasına, 4-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 5-İstinaf yargılama giderinin istinafa başvuran taraflar üzerinde bırakılmasına, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, 6100 sayılı HMK'nın 361/1 maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay'da temyiz yolu açık olmak üzere 24/04/2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.