T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/888 Esas - 2025/293 TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/888 Esas KARAR NO : 2025/293
HAKİM :.... KATİP : ....
DAVACI : ...... VEKİLİ : Av. .... DAVALI :.... VEKİLİ : Av. ....
DAVA : Tazminat (Kooperatif Üyeliğinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 19/12/2024 KARAR TARİHİ : 08/05/2025 KARAR YAZIM TARİHİ : 14/05/2025
Mahkememize açılan Tazminat (Kooperatif Üyeliğinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda; DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, müvekkil şirketin, .... ... Güzelevler Konut Yapı Kooperatifinin üyesi olduğunu, davacının üyesi olduğu .... ... Güzelevler Konut Yapı Kooperatifi (Arsa Sahibi) ile davalı ... arasında 13.01.2015 tarihinde ... 25. Noterliğinin 13.01.2015 gün ve .... yevmiye no'lu "Düzenleme Şeklinde İmar Müşavirliği Hizmeti ve Arsa Payı Karşılığı İnşaat ve Gayrimenkul Satış Vaadi Sözleşmesi" imzalandığını, imzalanan sözleşme uyarınca; Üniversiteler Mahallesi 1634. Sk., 06800 Çankaya/... adresinde bulunan ... konutlarının yapımının davalı ... tarafından yüklenildiğini, davalı ...'un, kat karşılığı inşaat sözleşmesindeki taraf yükümlülüklerini, tarafların anlaşması ile 29.01.2016 tarihli devir sözleşmesi ile diğer davalı . .. şirketine devrettiğini, devamında 23.03.2020 tarihinde aktedilen ek sözleşme ile taşınmazların teslim tarihi ve uygulanacak müeyyidelerin revize edildiğini, " 3.1, İşin yapım süresi, 13.01.2015 tarihli Sözleşme ve 28.06.2016 tarihli Ek Sözleşme ile belirlenen 54+6=60 aylık süreye ilaveten daha önce kooperatifin genel kurul toplantısında şartlarının yüklenici tarafından kabulü doğrultusunda verilecek 24 aylık süreye ilaveten yüklenici tarafından ekli termin planına uygun şekilde 24. Ayın sonunda 26054 Ada 42 parselde kain inşaatların en az %85 seviyesine getirilmesinin yapı denetim raporu ve yerinde yapılacak seviye tespiti ile tevsik edilmesi durumunda ek 6 ay daha süre verildiğini, işin yapım süresinin, 01.04.2020 tarihinde başlamak üzere 30 ay uzatılacağı, ekli termin planına uygun olarak 26054 ada 42 parselde bulunan inşaatı, 01.04.2020 tarihinden başlamak üzere en geç 30 ay içinde yani 01.10.2022 tarihine kadar tamamlayacak ve oturuma hazır hale getirerek kooperatife isabet eden daireleri en geç 01.10.2022 tarihinde kooperatife teslim edileceğinin belirlendiğini, yapılan ek sözleşme ve yapılan ihtarata rağmen davalı yüklenicinin taahüdünü zamanında yerine getirmemiş olduğunu, davacının ..... nolu dairesini ise 23.12.2023 tarihinde teslim aldığını, davacı müvekkilin üye sıfatı ile dava konusu edilen 3 taşınmazın maliki olduğunu, İş Sahibi kooperatif ile davalı Yüklenici arasındaki sözleşme gereğince tahakkuk eden gecikme cezalarını talep haklarının da taşınmaz maliki olan davacıda bulunduğunu, davaya konu edilen 3 taşınmazın geç teslimi nedeni ile sözleşme gereğince davalı yüklenici tarafça ödenmesi gereken gecikme cezalarının rayiç kira bedelleri üzerinden hesaplanması ve kooperatif üyesi sıfatı ile taşınmaz maliki olan davacıya ödenmesi gerektiğini belirterek, HMK.107 Maddesi uyarınca bedel belirli hale geldikten sonra bedel arttırım haklarımızın saklı tutulması kaydıyla şimdilik10.000.-TL gecikme cezası alacağının arabuluculuk başvuru tarihinden itibaren avans faiz oranı üzerinden işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP : Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle, öncelikle müvekkilinin aktif husumet ehliyeti bulunmadığını, davacı tarafından işbu dava ile sözleşmeden kaynaklı gecikme cezası talep edilmiş ise de; Arsa Payı Karışılığı İnşaat ve Gayrimenkul Satış Vaadi Sözleşmesi'nin tarafı ve arsa sahibi .... ... Güzelevler Konut Yapı Kooperatifi olduğunu, dolayısıyla uyuşmazlık hususunda dava ve talep hakkı kooperatif olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir. 07/07/2022 tarih 10615 sayılı sayfa 309'da davalı şirketlerden ..... Ve Turizm Ticaret Anonim Şirketinin birleşme nedeniyle infisah edip, diğer davalı şirket olan ... Beton Elemanları Sanayi Üretim Ve Ticaret Anonim Şirketi ile birleştiği anlaşılmıştır. DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ NİTELENDİRME: Dava, kooperatif üyesi iken taşınmazları ferdileşme yoluyla devralan davacı kooperatif üyesinin taşınmazların geç teslim edildiği iddiasına dayalı cezai şartın tahsili talepli davadır. Taraflar arasında davacının dava dışı kooperatif üyesi olduğu ve kooperatif ile davalı arasında 13.01.2015 tarihli ve 23.03.2020 tarihli sözleşmelerin varlığı hususunda uyuşmazlık yoktur. Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davacıya isabet eden taşınmazların geç teslim edilip edilmediği geç teslim söz konusu ise davacının mahrum kalınan kira alacağına isabet eden cezai şart alacağının olup olmadığı , alacaklı ise miktarının ne kadar olduğu , davacının aktif husumet ehliyetinin olup olmadığı hususlarına ilişkindir. Davalı yan husumet itirazında bulunmuş olup, taraf sıfatı, bir başka deyişle husumet ehliyeti, dava konusu hak ile kişiler arasındaki ilişkiyi ifade eder. Sıfat, bir maddi hukuk ilişkisinde tarafların o hak ile ilişkisinin olup olmadığının belirlenmesi anlamına gelir. Davacı sıfatı, dava konusu hakkın sahibini, davalı sıfatı ise dava konusu hakkın yükümlüsünü belirler. Uygulamada davacı sıfatı, aktif husumeti, davalı sıfatı ise pasif husumeti karşılayacak şekilde değerlendirilmektedir. Dava konusu şey üzerinde kim ya da kimler hak sahibi ise, davayı bu kişi veya kişilerin açması ve kime karşı hukuki koruma isteniyor ise o kişi veya kişilere davanın yöneltilmesi gerekir. Bir kimsenin davacı veya davalı sıfatına sahip olup olmadığı tıpkı hakkın mevcut olup olmadığının tayininde olduğu gibi maddi hukuka göre belirlenir. Taraf sıfatının bu anlamda önemli özelliği ise, def'i değil itiraz niteliğinde olması nedeniyle taraflarca süreye ve davanın aşamasına bakılmaksızın her zaman ileri sürülebileceği ve taraflar ileri sürmemiş olsalar bile mahkemece re'sen nazara alınmasıdır. Davacı daire maliki olmuş kooperatif üyesi ile davalı şirket arasında yazılı ya da sözlü eser sözleşmesi bulunduğu iddia edilmemiş olup, sözleşme ilişkisi kooperatif ile davalı yüklenici arasındadır. Davacı, kooperatiften haklarını temlik aldığına dair belge yada delil sunmamıştır. Bu durumda aralarında herhangi bir sözleşme ilişkisi bulunmadığı halde davalıya davacı tarafça husumet yöneltilmesi doğru olmayıp, aktif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddi gerekmiştir. (Aynı yönde Yargıtay 15. HD. 13.13.2016 tarih ve 2016/3031 E ve 2016/5123 K sayılı İlamı) HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre; 1-Davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine, 2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 615,40 TL maktu karar ve ilam harcının, peşin alınan 427,60 TL'den mahsubu ile noksan olan 187,80 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, 3-Arabuluculuk aşamasında harcanan 3.800,00 TL giderin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 4-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davalı yararına hesaplanan 10.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davalıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, 6-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/05/2025
Katip .... ¸E-İmzalıdır
Hakim ... ¸E-İmzalıdır
*Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.