T.C. .......... BAM .......... HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No:..../.......-......./........ T.C. .... BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A ....... HUKUK DAİRESİ K A R A R
DOSYA NO : ......./........ KARAR NO : ......./.......
BAŞKAN : ................ ÜYE : ....... ÜYE : ......... KÂTİP : .........
İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : ..... ...... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : ...../..... KARAR NO : .../.... KARAR TARİHİ : ......... İSTİNAF BAŞVURU TARİHİ : ......... DAVACI : ........... VEKİLİ : Av. .......... DAVALILAR : 1 -............ 2 -İ : Av: ........ VEKİLİ : Av. ........ DAVANIN KONUSU : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan) B.A.M. KARAR TARİHİ : ........ KARAR YAZIM TARİHİ : ..............
Davacı tarafından, davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda mahal mahkemesince davanın kısmen kabulüne dair verilen karara süresi içinde davacı vekili ile davalılar ............ vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan ön inceleme sonunda, incelemenin duruşma açılmadan karar verilmesi mümkün hallerden olduğu anlaşılmakla dosya incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dilekçesinde, 05/02/2015 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davacının yaralandığını, bu kazada davalı sürücü ...............'nin tam kusurlu olduğunu zira yaya kaldırımında bulunan davacının geri manevra yapan aracın altında kaldığını, araç maliki olan diğer davalı ile sigorta şirketinin de tazminat sorumluluğu bulunduğunu, davacının bir ayağını kullanamadığını, en az bir süre daha ayağı üzerine basamayacağını, bunun kalıcı olup olmadığının henüz netleşmediğini, tedavi ve bakım sırasında doğan zararlardan davalının sorumlu olduğunu, davacının manevi olarak da zarar gördüğünü ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 300,00.-TL iş göremezlikten kaynaklanan maddi tazminat, 200,00.-TL tedavi giderleri ve ek masraflardan kaynaklanan maddi tazminatın tüm davalılardan, 30.000,00.-TL manevi tazminatın ise sigorta dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini, talep etmiştir. Davacı vekili 28/02/2019 tarihli ıslah dilekçesi ile 2.680,06.-TL iş göremezlik zararı, 3.364,20.-TL bakıcı gideri, 882,00.-TL ulaşım gideri ve 244,29.-TL müvekkilin eşinin uçak bileti masrafı olmak üzere toplam 7.170,55.-TL maddi tazminata hükmedilmesini, talep etmiştir. Davalı ........... vekili cevap dilekçesinde, kazaya karışan .......... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde ............. tarihleri arasında ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, manevi tazminatın poliçe kapsamında bulunmadığını, müvekkili şirketin poliçe kapsamında sorumluluğunun sigortalının kusuru oranında olmak üzere 290.000,00.-TL olduğunu, öncelikle kusur ve maluliyet durumları yönünden rapor alınması gerektiği, davacıya SGK tarafından bir ödeme yapılıp yapılmadığının belirlenmesini, dava açılmasından sorumlu olmayan müvekkili yönünden dava masrafları ve vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiği, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini, talep etmiştir. Davalılar ................ vekili cevap dilekçesinde, istenen manevi tazminatın fahiş olduğunu, araç sürücüsünün tek yönlü sokakta ters istikamette seyir etmesinin sebebinin yol çalışması sebebiyle üst yolun kapalı olmasından kaynaklandığını, ters yönde seyir işinin kazaya etkili olmadığını, zira belediye otobüsüne yol vermek için geri manevra sırasında kaza oluştuğunu, davanın reddine karar verilmesini, talep etmiştir. Mahkemece, davacının maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 2.680,06.-TL işgöremezlik tazminatı ile 1.682,10.-TL bakıcı giderinin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 4.000.-TL manevi tazminatın davalılar .................'den alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verilmiştir. Davalılar .................vekili istinaf kanun yolu başvuru dilekçesinde, bilirkişi raporu ile de davacı tarafça dosyaya sunulan masraf harcamalarının bir kısmının kaza tarihinden öncesine ilişkin olduğunun tespit edildiği, hükme esas alınan bilirkişi raporlarına karşı itirazlarının dikkate alınmadığı, bilirkişi raporlarının eksik ve hatalı olarak düzenlendiği, müvekkili ............'un kusur oranı %70 olarak belirtilmesine rağmen bu yönden herhangi bir inceleme yapılmadığı, kazanın davacı tarafın taşıt yolunda yürümesi sebebiyle gerçekleştiği, dosya kapsamında kusur incelemesi yapılmadığı, bilirkişi raporunda kusur incelemesine ilişkin bölümün soyut olduğu, kaza mahallinde inceleme yapılmadığı, müvekkilinin beyanlarının doğruluğunun tespiti için yol bakımına ilişkin ilgili idareden bilgi sorulmadığı, kök raporda bedensel zarar hesabının ek raporda iş göremezlik kalemine çevrilmiş olmasının raporun denetime uygun olmadığını gösterdiğini, davacının işgöremezlik süresinin hesaplamasının afaki olup belirlenen aylık kazanç tutarının da gerçeği yansıtmadığı, raporda değinilen Yargıtay kararlarının kabul edilemeyeceği, bahsedilen kararların farklı konularda kararlar olduğu, hükmedilen manevi tazminatın fahiş olduğu, bu nedenlerle yerel mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini, talep etmiştir. Davacı vekili istinaf kanun yolu başvuru dilekçesinde, raporda kusur oranının yanlış hesaplandığını, kaza tespit tutanağında davalının kaldırımda yer alan davacıya ters yola girerek geri manevra yapması sonucu çarptığı bu nedenle %100 kusurlu olduğunun belirtildiği, kaza tespit tutanağına rağmen davalının beyanıyla davacıya yola indiğinden bahisle %30 kusur verilmesinin hatalı olduğu, maddi tazminat hesabının eksik ve hatalı yapıldığı, müvekkilinin asgari ücretin üzerinde aldığı gelirinin raporda belirtilmiş olmasına rağmen hesabın asgari ücret üzerinden yapılmasının hatalı olduğu, ulaşım giderleri hakkında hüküm kurulmadığı, hakkaniyet indirimi yapılması nedeniyle davalı lehine maddi tazminat açısından vekalet ücreti ve yargılama gideri takdir edilmemesi gerektiği, manevi tazminatın oldukça düşük bir miktarda hükmedildiği, bu nedenlerle yerel mahkeme kararının kaldırılarak yeniden hüküm kurulmasına karar verilmesini, talep etmiştir. DEĞERLENDİRME ve GEREKÇE: Dava, haksız fiil sebebiyle maddi ve manevi tazminat talebine yöneliktir. .... .... Asliye Ceza Mahkemesi .../.... sayılı dosyasında, davalı (sanık) sürücü ...... hakkında taksirle yaralamaya neden olma eyleminden dolayı ceza tayin edilip kesin nitelikte adli para cezasına mahkum edildiği anlaşılmıştır. 6098 sayılı TBK 74 maddesi gereği hakim, zarar verenin kusurunun olup olmadığı, ayırt etme gücünün bulunup bulunmadığı hakkında karar verirken, ceza hukukunun sorumlulukla ilgili hükümleriyle bağlı olmadığı gibi, ceza hakimi tarafından verilen beraat kararıyla da bağlı değildir. Hukuk hakimi ancak ceza mahkemesinde tespit edilen maddi vakıa ile bağlı olup, zarar verenin kusurunun bulunup bulunmadığı hakkında karar verirken ceza hakiminin kusurun değerlendirilmesine ve zararın belirlenmesine ilişkin kararı hukuk hakimini bağlamaz. 06/06/2018 tarihli bilirkişi heyeti raporunun kusura yönelik bölümünde, 05/02/2015 tarihinde meydana gelen kazada davalı sürücünün %70 oranında, davacının (yaya) %30 oranında kusurlu olduğu belirtilmiş ve kusur raporu hükme esas alınmış ise de, kaza tespit tutanağının incelenmesinde davalı sürücünün 2918 sayılı KTK 84/j ve 47/1-c maddelerine aykırı davranarak kazaya sebebiyet verdiğinin, davacıya atfedilecek kusur bulunmadığının belirtildiği, .... ..... Asliye Ceza Mahkemesi .../... E sayılı dosya ............. tarihli celsesinde tanık sıfatıyla bilgi ve görgüsüne başvurulan ........... tarafından olay günü, katılanla (davacı) kaldırımda yürüdüklerini, bir ara apartmanın alt katındaki otoparka giriş bölümünde kaldırım istikametinde ancak otopark girişi olduğu için kaldırımı iptal edilmiş bölümdeyken bir aracın gelip katılana çarptığını beyan ettiği göz önüne alındığında, kaza tespit tutanağı ile bilirkişi raporu arasındaki çelişkinin giderilmesi bakımından, ATK Trafik İhtisas Dairesi'nden rapor alınmalıdır. Davacı vekili ile davalı ............ ve davalı ....... vekilinin istinaf sebebi ayrı ayrı yerindedir. Maluliyete ilişkin alınacak raporlar 11/10/2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11/10/2008 tarihi ile 01/09/2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01/09/2013 tarihi ile 01/06/2015 tarihleri arasında sonrada Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01/06/2015 tarihi ile 20/02/2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine, 20/02/2019 tarihinden sonrada Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir (Yargıtay 4 HD 2021/6772 E- 2021/9565 K sayılı ilam). Somut uyuşmazlıkta, kazanın 05/02/2015 tarihinde meydana geldiği, göz önüne alındığında davacı hakkında Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği hükümleri kapsamında maluliyet raporunu düzenlenmesi gerekirken ATK 3 İhtisas Kurulu 10/07/2017 tarihli ve Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümleri kapsamında düzenlenen raporun hükme esas alınması isabetsiz olmuştur. Davacı vekili ile davalı ............ ve davalı ........... vekilinin istinaf sebebi ayrı ayrı yerindedir. ATK ........... İhtisas Dairesi Kurulu 10/07/2017 tarihli maluliyet raporunda, davacının maluliyeti bulunmayıp, iyileşme süresinin de olay tarihinden itibaren 4 aya kadar uzayacağının belirtildiği, bakım ihtiyacı bulunup bulunmadığı yolunda değerlendirme yapılmadığı halde 4 aylık süre boyunca bakım ihtiyacı olduğunun kabulü ile bakım alacağına hükmedilmesi yerinde olmamıştır. Zira, davacının iyileşme süresi boyunca , bakım ihtiyacı bulunup bulunmadığının, bu ihtiyacı varsa hangi sebeple ve hangi yaşamsal faaliyetleri için bakım ihtiyacının olduğu, bu ihtiyacın günlük kaç saatlik süre için söz konusu olduğu ve süresi hususlarında ATK' dan rapor alınması gerekecektir (Yargıtay 17 HD 2021/1932 E-2021/3168 K sayılı ilam). Davacı vekili ile davalı Visus Madencilik Ltd Şti ve davalı Ersoy vekilinin istinaf sebebi ayrı ayrı yerindedir. Gerçek zararın belirlenmesi için, davacının kaza tarihindeki işinin ve gelir durumunun net ve ispata yarar somut delilerle ortaya konulması gerekmektedir (Yargıtay 17 HD 2015/6885 E-2018/626 K sayılı ilam) Dava dilekçesinde davacının güzellik uzmanı olduğu, kendine ait işyeri açma hazırlığında olduğu, zaman zaman evlerde ya da bazı güzellik merkezlerinde parça başı işlerde çalışarak aylık ortalama 1.000,00 TL gelir elde ettiği ileri sürülmüş ve buna ilişkin ustalık belgesi ve usta öğretici belgeleri ibraz edilmiştir. Davacının kaza tarihindeki işi ve gelirine dair diğer deliller incelenerek, davacının kaza tarihinde ne iş yaptığı ve gelir durumu hakkında gerekirse kolluk marifetiyle araştırma yaptırılması, kaza tarihi itibarı ile yaptığı iş belirlendikten sonra sonucuna göre gerekirse ilgili kuruluşlardan emsal ücret araştırması yapılarak, belirlenecek gelir durumu doğrultusunda hesaplama yapılmalıdır. Davacı vekili ile davalı ................ vekilinin istinaf sebebi ayrı ayrı yerindedir. 6111 sayılı Kanun'la değişik 2918 sayılı KTK 98. maddesine göre; "Trafik kazaları sebebiyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer bütün resmî ve özel sağlık kurum ve kuruluşlarının sundukları sağlık hizmet bedelleri, kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanır." hükmü getirilmiştir. 6111 sayılı Kanun gereği Kanun’un yayımlandığı tarihten önce ve sonra meydana gelen tüm trafik kazaları nedeniyle sunulan belgeli sağlık hizmet bedelleri SGK tarafından karşılanacaktır. Bu nedenle davacının dava konusu tedavi giderlerinden belgeli/faturalı sağlık giderlerinin tümünden SGK (belgesiz/paramedikal giderlerden ise aracın işleteni, sürücüsü ve zorunlu mali sorumluluk sigortacısı) sorumludur. Öte yandan, Danıştay 15. Dairesi'nin 14/11/2013 tarihinde yürütmenin durdurulması kararı ve 16/03/2016 tarih, 2013/7713 E- 2016/1779 K sayılı kararı ile trafik kazaları nedeniyle ilgililere sunulan sağlık hizmet bedellerinin tahsiline ilişkin usul ve esaslara ilişkin Yönetmeliğin 4. maddesinin 1. bendinde yer alan “...Sağlık Uygulama Tebliğinde (SUT) yer alan hükümler doğrultusunda” ibaresinin iptaline karar verilmiş, iptal edilen ibare yerine 31/12/2016 tarih ve 3. Mükerrer 29935 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan yönetmelik değişikliğiyle “...genel sağlık sigortalısı sayılanlar için belirlenen sağlık hizmeti geri ödeme usul ve esasları çerçevesinde...” ibaresine yer verilmiştir (Yargıtay 4 HD 21/12/2020 tarih ve 2020/3382 E - 2020/4482 K sayılı ilam). Somut olayda, 06/06/2018 tarihli bilirkişi heyeti raporunda, davacının yol gideri zararının 1.260,00 TL olabileceği, kaza tarihinde ve kaza tarihinden sonra davacının eşinin uçak bileti masrafının 348,98 TL olduğunun belirtildiği, belgesiz giderlerden işleten, sürücü ve sigortacının sorumlu olduğu göz önüne alındığında, 1.260,00 TL yol giderinin hüküm altına alınmaması isabetsiz olmuştur. Davacı vekilinin istinaf sebebi yerindedir. Aile içi yardımlaşma içinde bakımı sağlanmış olsa bile sürekli bakıcıya ihtiyacı bulunduğu sabittir. Bu halde aile içinden olsa bile hiç kimsenin karşılıksız bir şekilde sürekli olarak bakmasını gerektiren yasal bir neden bulunmadığı gibi başlangıçta sağlanan bakımın ömür boyu süreceği konusunda da kesinlik bulunduğu söylenemez. Bu nedenlerle brüt asgari ücret üzerinden hesaplanan bakıcı giderinden kusur dışında bir indirim uygulanmadan verilmesi gerekir. Mahkemece, hakkaniyet indirimi usule aykırı olduğu gibi, hakkaniyet indirimi nedeniyle karşı taraf lehine vekalet ücreti takdiri de yerinde değildir.( Yargıtay 4.HD 16/12/2021 tarih 2021/6857 E 2021/10530 K) 6098 sayılı TBK 56 maddesi gereği, haksız fiil sebebiyle bedensel bütünlüğü zarar gören, manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesini isteyebilir. Manevi tazminat, kişilik hakları saldırıya uğrayan tarafın manevi dengesindeki bozulmanın giderilmesi için yasanın öngördüğü telafi şeklidir. Davacının maluliyeti bulunup bulunmadığı belirlendikten sonra manevi tazminat talebi yeniden değerlendirilmelidir. Davacı vekili ile davalı ............e davalı ............. vekilinin istinaf sebebi bu aşamada incelenmemiştir. 6100 sayılı HMK 355 maddesi gereğince istinaf yoluna başvuranın sıfatına, kamu düzenine ve istinaf konusu yapılan nedenlerle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, hükmün esasını etkileyecek tüm deliller toplanmadan karar verilmesi nedeniyle karar usul ve yasaya aykırı olup davacı vekili ile davalılar ............. ve ............... vekilinin istinaf başvurusunun bu sebeplerle kabulü ile mahkeme kararının HMK’nun 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılmasına, Dairemiz kararı gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1- Davacı vekili ile davalılar...............ve ............. vekilinin istinaf talebinin KABULÜ ile ......... ..... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ......... tarih ve ..../...-.../...sayılı kararının KALDIRILMASINA, Gerekçede yapılan açıklamalar göz önünde bulundurularak yargılama yapılmak üzere dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 2- İstinaf kanun yoluna başvuran davacı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde ilk derece mahkemesince iadesine, 3- İstinaf kanun yoluna başvuran davalılar.............................. tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde ilk derece mahkemesince yatırana iadesine, 4- Karar tebliğ ve harç iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yapılmasına, 5- İstinaf kanun yoluna başvuran taraflarca yapılan istinaf yargılama giderinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına, 6- İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda 6100 sayılı HMK'nun 353/1-a hükmü uyarınca kesin olmak üzere 08/12/2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
....... Başkan ........ e-imza ............ Üye ........ e-imza ......... Üye ......... e-imza .......... Katip ..................... e-imza